Muzeum Polskiej Elektroniki

Lamina Piaseczno · 1957–1995 (jako jedno przedsiębiorstwo; dziś jako Kubara Lamina S.A.)

Zakłady Elektronowe Lamina (wcześniej Zakłady Lamp Nadawczych Lamina, od 1965 Doświadczalne Zakłady Lampowe Lamina)

Historia

Na podstawie rozporządzenia Ministra Przemysłu Maszynowego z 8 marca 1957 utworzono w Piasecznie Zakłady Lamp Nadawczych LAMINA (w budowie) — producenta lamp nadawczych i mikrofalowych. W 1961 zakład uruchomił produkcję magnetronów LM-401/LM-402, na podstawie których Przemysłowy Instytut Telekomunikacji opracował stację radiolokacyjną o zasięgu 150 km, a Warszawskie Zakłady Radiowe RAWAR uruchomiły produkcję analogicznych lamp pod nazwą „Jawor 1". W 1964 zakupiono licencję Siemens na triodę generacyjną T-25 i rozwinięto produkcję lamp nadawczych do urządzeń radiowych i telewizyjnych oraz lamp prostowniczych. W 1965, w efekcie znaczących osiągnięć konstrukcyjno- -technologicznych, przedsiębiorstwo przekształcono w zakład badawczo- -rozwojowy: Doświadczalne Zakłady Lampowe LAMINA.

W 1967 zakład rozpoczął produkcję półprzewodnikowych elementów średniej i dużej moc (diody, przejęte częściowo od Warszawskiej Fabryki Półprzewodników TEWA), a w 1968 wdrożył pierwszy amplitron LM-100 używany przez Przemysłowy Instytut Telekomunikacji do budowy radaru „Justyna 2M" (produkowanego od 1971 w RAWAR). W 1971 zakupiono licencję sowiecką na tyrystory małej moc i uruchomiono własne diody guzikowe (BY-300) oraz tyrystory (BT-50, BT-160). W 1974, w ramach dalszego rozwoju produkcji półprzewodnikowej, zakupiono licencję amerykańskiej firmy Westinghouse na diody (100–1600 A) i tyrystory (40–1000 A). Na podstawie decyzji Ministra Przemysłu Maszynowego z 16 grudnia 1977 status przedsiębiorstwa zmieniono z badawczo-rozwojowego na produkcyjny, a nazwę na Zakłady Elektronowe LAMINA. W 1978 uruchomiono produkcję amplitronów SA-311/312/313/314 dla pasma „S", chętnie wykorzystywanych przez Ministerstwo Obrony Narodowej.

W latach 70. i 80. Lamina działała w ramach Zjednoczenia Przemysłu Elektronicznego UNITRA. W 1989 sprzedano licencję na produkcję półprzewodników do Chińskiej Republiki Ludowej (wdrożenie 1991). Na przełomie lat 90. dział lamp nadawczych sprzedano koncernowi ABB, potem przejęła go grupa Thomson, dzieląc produkcję między Thales (cywilna) i jednostki produkcji specjalnej. W 1995, w ramach przekształceń przedsiębiorstwa państwowego, wydzielono spółki o różnych profilach: Zakłady Elektronowe Lamina S.A. (magnetrony, wyroby mikrofalowe), Thales-Lamina (lampy nadawcze) i Lamina Semiconductors International (diody prostownicze, tyrystory) — ta ostatnia powstała w 1996 z pomocą japońskiej agencji JAIDO (4 mln USD) i połączyła się z ZE Lamina S.A. w latach 2010–2011. W 2013 nastąpiła fuzja z Kubara Investment House S.A., dając obecną nazwę Kubara Lamina S.A.

Produkcja i rola

Lamina nie produkowała sprzętu audio — była jednym z głównych krajowych zakładów elementów próżniowych mocy i półprzewodników mocy w strukturach Unitry, dostarczając komponenty dla profesjonalnej techniki UKF/VHF (radiotelefony, selektywne wywołanie) oraz elektroniki wojskowej i przemysłowej.

Źródła